شبح مهسا امینی (ترجمه)

شبح مهسا امینی

نویسنده:‌ آصف بیات
مترجم: حسین متقی
عنوان «شبح مهسا امینی»، سخنرانی آصف بیات به بررسی اعتراضات گسترده‌ای می‌پردازد که در پی مرگ مهسا امینی شکل گرفتند و آن‌ها را نمودی از مبارزه‌ای گسترده‌تر برای کرامت انسانی و رهایی در ایران می‌داند. این جنبش که عمدتاً به رهبری زنان شکل گرفته، تنها به قوانین مربوط به حجاب محدود نمی‌شود، بلکه ساختارهای سرکوبگرانه را به چالش می‌کشد و خواهان شکل تازه‌ای از زندگی است. بیات استدلال می‌کند که این حرکت نشان‌گر پیدایش نوعی سوژگی سیاسی نوین و ظرفیت تحولی عمیق در جامعه است، هرچند که سرنوشت نهایی آن هنوز روشن نیست.

ژورنال آزادی اندیشه – شماره ۱۶

ژورنال آزادی اندیشه شماره ۱۶ Freedom Of Thought Journal Issue 16

شانزدهمین شماره از ژورنال آزادی اندیشه (بهار ۱۴۰۴) که دومین شماره با موضوع دین و جامعه دینی در ایران؛ وضعیت کنونی و چشم‌انداز آینده است منتشر شد.

شما می‌توانید همه مقاله‌های این ژورنال را بصورت آنلاین مطالعه کنید یا نسخه چاپی آن را سفارش دهید.

شبح مهسا امینی

شبح مهسا امینی

نویسنده: آصف بیات
سخنرانی آصف بیات با عنوان «شبح مهسا امینی»، به تحلیل اعتراضات گسترده‌ای می‌پردازد که پس از مرگ مهسا امینی در ایران شکل گرفت؛ اعتراضاتی که فراتر از مسئله‌ی حجاب اجباری، به مبارزه‌ای برای کرامت انسانی و رهایی از سرکوب ساختاری تبدیل شده‌اند. این جنبش که زنان نقش اصلی را در آن ایفا می‌کنند، خواستار سبک نوینی از زیستن است. بیات بر این باور است که این خیزش، نشان‌دهنده‌ی ظهور سوژگی سیاسی تازه‌ای در جامعه‌ی ایران است و ظرفیت دگرگونی‌های عمیق را در خود دارد، حتی اگر سرنوشت نهایی آن هنوز روشن نباشد.

نغمه‌های جنبش ژینا; تحلیل محتوای موسیقی انقلابی و اعتراضی ایران ۲۰۲۲

رقص جمعی دختران ایران به دور آتش

جنبش ژینا، طولانی‌ترین و فراگیرترین جنبش ایران پس از انقلاب ۵۷ است. این مقاله تلاش می‌کند نگاهی موشکافانه‌تر به موسیقی اعتراضی و انقلابی منتشرشده از ابتدای جنبش ژینا در شهریور ۱۴۰۱ بیندازد و از خلال تحلیل محتوای کیفی به بازخوانی نقش آثار موسیقایی در معناسازی، تخیل جمعی و بازنمایی وضعیت سیاسی و اجتماعی ایران بیندازد.

آیا ایران در آستانه انقلاب دیگری است[۱]؟

دختری با علامت پیروزی بر روی یک سطل زباله سوخته در تظاهرات خیابانی

چگونه می‌توانیم جنبش «زن، زندگی، آزادی» را بررسی کنیم، جنبشی که متعاقب مرگ مهسا ژینا امینی در بازداشت گشت ارشاد بزرگترین چالش سیاسی را برای جمهوری اسلامی به وجود آورده است؟ این نه صرفا یک انقلاب فمینیستی است، نه فقط شورش نسل نو، و یا به سادگی راجع به حجاب اجباری. این خیزشی است برای باز پس گرفتن زندگی، مبارزه‌ای برای رها کردن زیست-جهان مردم از بند یک استعمار داخلی.

جنبش‌های اعتراضی ناتمام و چالش شکل دادن به انگاره سیاسی جمعی جدید در ایران

تظاهرات شبانه در خیابانی در ایران دختران و پسران دست در دست با علامت پیروزی

سال‌های پس از جنبش سبز در ایران دوران شکل‌گیری نسل جدیدی از جنبش‌های اعتراضی است که دیگر خواهان اصلاح حکومت نیستند و دگرگونی کامل نظام سیاسی را نشانه می‌روند. جنبش زن، زندگی، آزادی که در جامعه سرخورده بدون افق تغییر شکل گرفت بسیار خودویژه و اصیل بود. با وجود سرکوب خونین حکومتی، جنبش اعتراضی که از شهریور ۱۴۰۱ با مرگ مهسا امینی آغاز شد بحران سیاسی بی‌سابقه‌ای را در پی آورد. هدف مقاله بازخوانی انتقادی جنبش‌های اعتراضی ناتمامی است که با وجود گستردگی نمی‌توانند توده‌های بزرگ را گرد یک انگاره جمعی به خیابان بکشانند و تغییرات سیاسی معنادار بوجود آوردند.

روشنفکران و جنبش‌های اجتماعی در ایران قرن چهاردهم: روایت یک قرن فراز و فرود

Intellectual 24 ژوئن 2026

مقاله‌ای از فرهاد خسروخاور و سعید پیوندی، منتشر شده در یازدهمین شماره ژورنال آزادی اندیشه. بهار ۱۴۰۱. هدف این مقاله مطالعه نقش روشنفکران در اصلی‌ترین جنبش‌های اجتماعی و اعتراضی مردم در قرن چهاردهم خورشیدی است.