رفراندوم فروردین ۱۳۵۸ در آینه انقلاب بهمن
نویسنده: مهرداد وهابی
انقلاب اسلامی و جمهوری اسلامی محصول رفراندوم فروردین ماه ۱۳۵۸ است….خمینی و دیگر مراجع روحانی که با وی همصدا شدند واقف بودند که “مقتضیات” یا “مصلحت”های سیاسی داخلی و خارجی ایجاب میکرد که با زبان “جمهوری”، “رفراندوم”، و حتی “انقلاب” سخن گویند.
شرکتکنندگان انقلاب ضدسلطنتی یا ۵۷ایها را نمیتوان و نباید مسئول انقلاب اسلامی و نظام جمهوری اسلامی دانست بهویژه آن که انقلاب اسلامی، حاکمیت مردم و آزادی را به نام ولایت فقیه و اسلام ذبح کرد و به مهمترین سد پیشرفت انقلاب ضدسلطنتی به سوی استقرار جمهوری، لائیتیسه و دمکراسی تبدیل شد.
اقتصاد سیاسی غارت: مقدمه
اقتصاد سیاسی غارت – «اثری بسیار بدیع و بلندپروازانه. مفهوم “غارت و شکار” نزد مهرداد وهابی ذرهبین روشنگرانهای جهت مشاهدهی شکلهای گوناگونِ حاکمیت بهدست میدهد. ایدهی “اهلیسازی” بهمثابه شکلی “درازمدت” ازغارت یا شکارگری – شکلی که با بقای (و حتی شاید شکوفاییِ) هدف این شکارگری، چه گیاه، چه پستاندار و چه انسان خردمند، سازگار است – بهنظر من ایدهی بسیار پرثمریست برای اندیشیدن پیرامون غارت».
چشمانداز اجتماعی ایران(۹): انفال، توسعه پاتریمونیال و مالکیت کمونال
فروم زن، زندگی، آزادی برگزار میکند: «چشمانداز اجتماعی ایران(۹): انفال، توسعهی پاتریمونیال و مالکیت کمونال». این برنامه به ریشههای بنیادین بیعدالتی، غارتگری و بحرانهای ساختاری در جمهوری اسلامی میپردازد. آیا نابسامانیهای امروز، دنباله ناگزیر مبناهای حقوقی و قانونی حکومتی با ادعای منشأ آسمانی هستند ؟ این گفتوگو این پرسش محوری را مطرح میکند که آیا میتوان بدون درک و نقد سازوکارهای اقتصادی جمهوری اسلامی و روشن کردن مالکیت منابع و ذخایر ملی، به ریشههای نابسامانی اجتماعی پیبرد و چشماندازی برای توسعهی پایدار ترسیم کرد؟
این برنامه با حضور دکتر مهرداد وهابی، اقتصاددان، نویسنده و استاد دانشگاه سوربن شمالی، برگزار میشود.
هماهنگی ویرانگر، انفال و سرمایهداری سیاسی اسلامی
هماهنگی ویرانگر، انفال و سرمایهداری سیاسی اسلامی
کتاب حاضر چارچوب نظری تازهای را معرفی میکند که ایران را در ارتباط با مفهوم الهیاتی «انفال» بررسی میکند؛ نظامی مصادرهگر که از سال ۱۹۷۹ در ایران وجود داشته و بر اساس آن داراییهای عمومی متعلق به رهبر ایران دانسته میشوند. با تحلیل پیامدهای اقتصادی انفال، تأثیرات سرمایهداری سیاسی و هماهنگی مخرب و اینکه چگونه این عوامل به اقتصاد احتکار و فرار سرمایه و نیروی کار منجر میشوند، برجسته میگردد. همچنین اقتصاد غارت، فاجعه زیستمحیطی و هماهنگی تعاونی نیز مورد بحث قرار میگیرند.
سرمایهداری سیاسی اسلامی و اقتصاد غارت
سرمایهداری سیاسی اسلامی و اقتصاد غارت
نویسنده: مهرداد وهابی
مترجم: یپرم خان هایریک
فصل هشتم از کتاب “هماهنگی ویرانگر، انفال و سرمایهداری سیاسی اسلامی” ابتدا به بررسی سه نهاد اساسی سرمایهداری سیاسی اسلامی، مشتمل بر ولایت فقیه، انفال و هماهنگی ویرانگر(نهادهای موازی) میپردازد، تا نشان دهد وضعیت متداول اقتصادی در ایران پس از انقلاب نه از نوع “اقتصاد مازاد” در سرمایهداری رقابتی است و نه ازنوع “اقتصاد کمبود” در سوسیالیسم کلاسیک سبک شوروی. این “اقتصاد احتکار” (Hoarding economy) و مبتنی بر انبانسازی داراییهای ارزی و کالایی است. در پایان این فصل، تاثیر تملک اموال عمومی توسط انفال و نحوهی مدیریت نظامی منابع طبیعی توسط سپاه پاسداران بر محیط زیست، و آسیبهای متعدد اکولوژیک بررسی میگردد.
فرمان خصوصیسازی: لیبرالیزهسازی یا اسلامیسازی؟
لیبرالیزه خصوصوی اسلامی
نویسنده: مهرداد وهابی
مترجم: یپرم خان هایریک
فصل هفتم از کتاب “هماهنگی ویرانگر، انفال و سرمایهداری سیاسی اسلامی” ابتدا به بررسی کمپینهای خصوصیسازی پیشین، ناکامیها و سهم آنها در واگذاری داراییهای دولتی به بخشهای عمومی غیردولتی میپردازد. سپس اهداف، فرآیند و نتیجهی فرمان “خصوصیسازی” خامنهای بررسی میشود. با شناسایی “بخش عمومی غیردولتی” بهعنوان ذینفع اصلی “خصوصیسازی”، تعاریف مغلوط دربارهی این بخش در قوانین مدنی جمهوری اسلامی ایران مورد بررسی دقیق قرار میگیرد تا سهم بزرگ انفال و سپاه در غارت داراییهای دولتی آشکار گردد. در نهایت نشان داده خواهد شد که چگونه تسلط سرمایهداری سیاسی اسلامی، منجر به کاهش نقش هماهنگی بازار، دستوری (آمرانه) و تعاونی در مقایسه با هماهنگی ویرانگر شده است.
انفال در عمل و سرمایهداری سیاسی اسلامی
انفال در عمل و سرمایهداری سیاسی اسلامی
نویسنده: مهرداد وهابی، ترجمه: یپرم خان هایریک
مرکز توجه این فصل از کتاب “هماهنگی ویرانگر، انفال و سرمایهداری سیاسی اسلامی” توضیح چگونگی پیشروی انفال و سیطره آن بر اقتصاد ایران است که از طریق بررسی شکلگیری و رشد نهادهای خیریهای ولایی و نظام بانکی موازی اسلامی در مراحل مختلف تاریخ نظام ولایت فقیه صورت میگیرد. در این فصل، تدارک “انقلاب اقتصادی اسلامی”، که با فرمان خصوصیسازی آیتالله خامنه ای در سال ۲۰۰۶ تکمیل شد، طی دو مرحلهی اول انفال (۱۹۷۹-۲۰۰۶) بررسی شده است.
مقدمه کتاب
مقدمه کتاب
نویسنده: مهرداد وهابی، مترجم: یپرم خان هایریک
فصل اول کتاب «هماهنگی ویرانگر، انفال، سرمایهداری سیاسی اسلامی: خوانشی جدید از ایران معاصر»
این کتاب خوانشی اصیل و کاملاً تازهای را از اقتصاد سیاسی جمهوری اسلامی ایران بهدست میدهد، و باید همچون قدمهای نخستینی برای تحقیق دقیق موضوعات معرفی شده در نظر گرفته شود. این کتاب تک-پژوهشی علمی در حوزهی اقتصاد است که رویکردی چند-رشتهای را پیگیری میکند. مضمون آن در مرزهای میان اقتصاد، علوم سیاسی، مطالعات اسلامی، قانون و تاریخ قرار دارد. علاوه بر این، یافتهها دربارهی انفال بر اساس بررسی گسترده از منابع دسته اول فقه شیعه و سنی و به زبانهای فارسی و عربی قرار دارد، و بر تحقیق دربارهی شرح مذاکرات قانون اساسی و دیگر متون قانونی و حقوقی جمهوری اسلامی ایران استوار است.
نظامهای اقتصادی، شیوههای تولید، و هماهنگی
نویسنده: مهرداد وهابی، مترجم: یپرمخان هایریک
مرکز توجه این کتاب هماهنگی ویرانگر و روابط آن با نهادهای مرتبط با حکومت اسلامی، و سرمایه داری سیاسی در مقابل سرمایهداری بازار است. در فصل دوم، با دیدگاهی نهادگرا، به شیوههای هماهنگی به عنوان میانجی بین نهادهای اساسی و عملکرد اقتصادی، برای توضیح نظم و بحران اجتماعی خواهیم پرداخت. در حالی که یک نظام اقتصادی را نمیتوان تنها به یک شکل هماهنگی (نمونه: بازار، دستوری، تعاونی یا ویرانگر) تقلیل داد، شکل غالبی از هماهنگی وجود دارد که امکان درهمآمیزی همهی اشکال هماهنگی را فراهم میکند. بحران اجتماعی زمانی به وجود میآید که مکانیسمهای هماهنگی نتوانند نقش میانجی خود را ایفا کنند.
سرمایهداری سیاسی، گونههای آن، و اسلام
نویسنده: مهرداد وهابی، مترجم: یپرمخان هایریک
هدف فصل چهارم در وهلهی نخست صراحت بخشیدن به مفهوم سرمایهداری سیاسی است، مفهومی که در کنار نهادهای اساسی ولایت فقیه و انفال، نقشی محوری برای درک کامل و تمامیت نظام ویرانگر جمهوری اسلامی ایران بازی میکند. در این راستا با اشاره به نحوه تدوین آغازین مفهوم مزبور نزد مکس وبر، سرمایهداری سیاسی در تمایز با سرمایهداری بازاربنیاد تشریح خواهد شد. در بخشهای بعدی این فصل آنچه در ادبیات اقتصادی از مفهوم سرمایهداری سیاسی فهمیده میشود نقد میشود و در ادامه به نگرشهای مختلفی که دربارهی کاربرد این مفهوم در نمونههایی چون چین و آمریکا صورت گرفته پرداخته خواهد شد. در بخش پایانی رابطه اسلام با سرمایهداری سیاسی از یکسوی و سرمایه داری بازار از سوی دیگر مورد توجه قرار خواهد گرفت.
انفال و اقتصادیات اسلامی
انفال و اقتصادیات اسلامی
فصل پنجم از کتاب «هماهنگی ویرانگر، انفال، سرمایهداری سیاسی اسلامی: خوانشی جدید از ایران معاصر» به قلم مهرداد وهابی
پیام اصلی کتاب «هماهنگی ویرانگر، انفال، سرمایهداری سیاسی اسلامی: خوانشی جدید از ایران معاصر»، خصلتبندی اقتصاد سیاسی جمهوری اسلامی به مثابه سرمایهداری سیاسی اسلامی است. هدف کتاب بررسی مختصات اصلی و پایدار اقتصاد ایران طی چهار دهه اخیر است و به یک رشته پرسشهای بنیادین میپردازد. نظر به اهمیت انفال، فصل پنجم کتاب جایگاه انفال در فقه شیعه و سنی را میکاود تا اهمیت این رکن اصلی مالیه عمومی در نظام مبتنی بر امامت روشن شود. تز اصلی این فصل این است که ولایت فقیه و انفال هم ارزند. اولی رکن سیاسی و دومی رکن اقتصادی نظام ملهم از فقه امامیه است.
انفال و اقتصادیات اسلامی-قسمت دوم
نویسنده: مهرداد وهابی
مترجم: یپرم خان هایریک
نوشتار حاضر ترجمه بخشهای هفتم تا دهم فصل پنجم کتاب مهرداد وهابی با عنوان «انفال و اقتصادیات اسلامی» است
این نوشته در دو قسمت منتشر شده است. در این محتوا به بخش دوم دسترسی خواهید داشت.
نسخه کامل این فصل در آینده به طور کامل منتشر شده و نسخه چاپی آن قابل سفارش خواهد بود.
انفال و اقتصادیات اسلامی-قسمت اول
نویسنده: مهرداد وهابی
مترجم: یپرم خان هایریک
نوشتار حاضر ترجمه بخشهای یکم تا ششم فصل پنجم کتاب مهرداد وهابی با عنوان «انفال و اقتصادیات اسلامی» است
این نوشته در دو قسمت منتشر خواهد شد. در این محتوا به بخش نخست دسترسی خواهید داشت که مشتمل بر شش بخش اول فصل پنجم کتاب است.
درنگی بر اقتصاد سیاسی جمهوری اسلامی
چرا جامعه ایران دچار فقر و فلاکت است و روز به روز این فقر و فلاکت افزون میشود؟ اینهمه فساد و غارتگری و ویرانگری از کجا نشأت میگیرد؟ چرا زندگی در ایران اینچنین نابسامان است؟ آیا بدون درک مختصات اصلی و پایدار اقتصاد سیاسی جمهوری اسلامی میتوان ریشههای این نابسامانیِ زندگی را شناخت و برای آن چاره اندیشید؟
—-
برنامه سیزدهم از سری برنامه های ما در رابطه با جنبش زن، زندگی، آزادی با موضوع “درنگی بر اقتصاد سیاسی جمهوری اسلامی” با همکاری ایران آکادمیا و مِلانشتُن.
میهمان برنامه: مهرداد وهابی.
زمان : ١٩ ژانویه ٢٠٢٤ : گشایش برنامه و گفتوگو ساعت١٦:٣٠ ، آغاز برنامه ساعت ١٧، پایان ساعت ٢٠
مکان: Melanchthon Akademie, Kartäuserwall 24 b, 50678 Köln
برای اطلاعات بیشتر بر روی لینک کلیک کنید
هماهنگی ویرانگر، انفال، سرمایهداری سیاسی اسلامی : خوانشی جدید از ایران معاصر اثر مهرداد وهابی
«هماهنگی ویرانگر، انفال، سرمایهداری سیاسی اسلامی: خوانشی جدید از ایران معاصر» عنوان کتابی است که در ابتدای سال ۲۰۲۳ میلادی (دی ماه ۱۴۰۱ خورشیدی) به زبان انگلیسی در انتشارات پالگریو مک میلان (اسپرینگر) در نزدیک به پانصد صفحه منتشر شد. پیام اصلی این کتاب خصلتبندی اقتصاد سیاسی جمهوری اسلامی به مثابه سرمایهداری سیاسی اسلامی است.