درسگفتار شماره ۲۰

درسگفتار بیستم – رقابت سرمایهداری حالا میخواهم مسئله جدیدی را بررسی کنیم. بررسی چگونگی رقابت سرمایهداری و اثر آن روی ارزش اضافی (surplus value) و اینکه چگونه این ارزش اضافی نسبی را مارکس در جلد یک کتاب سرمایه توضیح داده است. که چگونه این رقابت سرمایهداری و سیکل اقتصادی بازار را تغییر شکل میدهد و […]
اقتصاد سیاسی آموزش در ایران؛ آیا بدیلها شکست خوردهاند؟ امید منتظری

در ایران معاصر بار آموزش تفکر انتقادی عمدتا بر دوش نهادهای غیردولتی و به طور کلی متفکران، مترجمان و روشنفکران بود. بدین ترتیب، ساختار آموزشی، عملا به شکاف بین دو جور دانش و دو جور مراکز آموزشی منجر شد. این آموزش غیررسمی و بدیل در رشتههایی همچون هنر و فلسفه، در سالها اخیر، با استقبال […]
اصول مقاومت مدنی در مبارزه با استبداد

با احترام به مبارزات مدنی مردم ستم دیده ایران بویژه هموطنان و مردم خوزستان، سیستان و بلوچستان پرسش ها: منظور از نا فرمانی مدنی چیست؟ اصول و مبانی علمی این نافرمانی که به مقاومت مدنی هم می تواند تعبیر شود کدام هستند؟ چگونه می توان آنها را بطور موثر در مقابل دیکتاتوری به کار […]
درسگفتار شماره ۱۹

درسگفتار نوزدهم – جلوگیری از سیکل اقتصادی و تورم میخواهم در این جلسه خلاصهای از آنچه مارکس درباره سیکل اقتصادی سرمایهداری در جلد اول کتاب خود ارائه داده است را بیان کنم. برای این منظور فرمول سود دهی برای سرمایهدار را برای یادآوری بازنویسی میکنم. r = SV/(C+V) = (ΣSSCP(ΔC +ΔV))/(C+V) + ΣSSCP’/(C+V) r = […]
درسگفتار شماره ۱۸

درسگفتار هجدهم – خواستهای متفاوت درآمدی گروههای مختلف دریافت کننده ارزش اضافی که تضاد منافع آنها را به همراه دارد همانطور که گفته شد لازم نیست که این انقباض اقتصادی صورت بگیرد. مارکس شروع به بسط این ایده سیکل اقتصادی میکند که ابتدا چگونه سرمایهدار میتواند این مقدار زیاد ارزش اضافی را افزایش دهد و […]
درسگفتار شماره ۱۷

درسگفتار هفدهم – یک انتقاد مارکسیستی دیگر از سرمایهداری میخواهم درباره بعضی نتایج این گسترش سرمایهداری صحبت کنم. میخواهم نشان دهم که مارکس چگونه آن را توضیح میدهد و میگوید : گسترش سرمایهداری در خود نطفه انقباض و کوچکتر شدن اقتصاد را دارد و این انقباض باعث رونق و انبساط و گسترش سرمایهداری است که […]
درسگفتار شماره ۱۶

درسگفتار شانزدهم – چهار روشی که سرمایهداران ارزش اضافی را زیاد میکنند میخواهم چهار مورد اصلی درباره ارزش اضافی که مارکس در جلد اول سرمایه حدود ۶۰۰ الی ۷۰۰ صفحه به آن اختصاص داده است را مختصرا بیان کنم. باید دید یک سرمایهدار از چه راهی و چگونه میتواند ارزش اضافی که همان سود سرمایهدار […]
اپیزود ۴ – حقیقت و سینمای مستند- رضا علامهزاده

اپیزود چهارم پادکست صوتی- تصویری ایران آکادمیا به گفتگو با رضا علامهزاده درباره سینمای مستند و حقیقت در سینمای مستند اختصاص یافته است. این گفتگو در می ۲۰۲۱ انجام شده و در هفتم تیر ۱۴۰۰ برای نخستین بار منتشر شده است. شما میتوانید در این پُست به نسخه تصویری و صوتی این گفتگو دسترسی داشته […]
شعر طنز، صدای بلند آزادی خواهی

به افتخار محمد رضا عالی پیام (هالو) و صدای رسای او برای رهایی بخشی انسان نیــش تو نوش گوارای صدای خسـته گان زهــر آن شـیرین تر از لبخند یار مهـــربان تو سخن از عمق جان مردمان می آوری مرحبا! نامت به نیکی مانده باد و جاودان طرح موضوع قبل از هرچیز می بایست پاره ای […]
صلاحیت دادگاه های بین المللی برای رسیدگی به موارد نقض حقوق بشر

طرح موضوع اکثرا در خبرها و نیز گفتگوهای مردم این موضوع محل بحث قرار می گیرد که برای رسیدگی به موارد نقض حقوق بشر توسط دولتهای اقتدارگرا، می بایست آن موارد نقض را به دادگاه لاهه ارجاع داد. در همین روزها، و به دنبال صدور حکمی از سوی یک دادگاه در استان آنتاریوی کانادا مبنی […]
انسان مقدس یا انسان نجس؟! – مجتبا گلمحمدی
تفسیری بر بیاعتباری حکومت بدترینها در فلسفه سیاسی

به احترام ١۴ فعال سیاسی و بیانیه استوار آنان برای آزادی خواهی و دمکراسی [1] پرسش ها: آیا در فلسفه سیاسی مدرن می توان نظریه ای را یافت که بتواند حکومت بدترین ها، فاسدترین ها، و بی لیاقت ترین ها را توضیح دهد؟ آیا می توان اینگونه حکومت را با استبداد و تمامیت خواهی جمع […]
امتیاز (رانت) خواری حکومتی و تباهی اصول دمکراتیک

به احترام فاطمه و محمد حسین سپهری و فریاد بلند آنان برای آزادی خواهی و دمکراسی [1] پرسش ها توسط آقای مهدی فلاحی: منظور از رانتخواری چیست؟ رانتخواری حکومتی چگونه شکل می گیرد و تاثیرات آن بر جامعه چیست؟ چرا این موضوع بیشتر در سالهای اخیر در کانون توجهات قرار گرفته است؟ چرا این پدیده […]
درسگفتار شماره ۱۵

درسگفتار پانزدهم – تفکیک اجزا تولید ثروت به شاخصهای مختلف ما با معادله زیر شروع میکنیم. C +V + SV = Wealth. ثروت $2 + $1 +$1 = $4. 4 hrs + 2 hrs + 2 hrs= 8 hrs این معادلات بالا را قبلا داشتیم.طبق نظریه مارکس تولید هر کالایی تحت یک فرایند و عملکرد […]
روابط زن و مرد در ایدئولوژی فراگیر پنهان در سینمای ایران – عسل باقری
وضعیت استثنائی – مجتبا گلمحمدی
درسگفتار شماره ۱۴

درسگفتار چهاردهم – نیروی کار به عنوان کالا ما در ادامه بررسی تئوری ارزش مارکس و ارائه ارزشمند آن در جلد یک کتاب سرمایه، متوجه میشویم که او همه چیز را در رابطه با قلمرو و حوزه معاوضه میبیند که همان توزیع و انتقال ارزش از فروشنده به خریدار و از خریدار به فروشنده است. […]
ادبیات تبعید، تاثیر انقلاب ایران در ادبیات معاصر فرانسوی-فارسی -اسفندیار دانشور
مذهب نهادین و انکار هویت انسانی

به یاد کشتار کودکان بومی در مدارس شبانه روزی اجباری کانادا و به احترام نوجوانان ایرانی که در گرداب فرساینده فقر و نابرابری لحظه به لحظه آب شده و جان می سپارند پرسش ها: نقش مذهب در تاسیس مدارس شبانه روزی اجباری در کانادا برای فرزندان بومیان چه بود؟ این نقض چه تاثیری در دگرگونی […]
تضاد ماهوی حکومت دینی با گفتمان حقوق بشر

هر سکوت ای مردم آزاده اوج بردگی است مرگ دارد صد شرف بر اینکه نامش زندگی است ای که داری جایــگاهی در وطن، فریـــاد کن داد و بیداد از ستم از اینهمه بیــــداد کن به احترام شیدای همدانی، شاعر آزادی خواه و فریاد بلند رهایی بخشی مردم ایران پرسش: آیا حکومت می تواند دینی باشد، […]
حقوق بشر، ذاتی مبارزه با ظلم و تعهد رهایی بخشی جامعه

به احترام اراده آهنین محمد نیشابوری در مقابله با ظلم و بیداد سر تعظیم فرود آوریم هدف از تحریر این مقاله توضیح این موضوع است که اعتراض کردن و طغیان در برابر بیداد ستمگران حقی ذاتی برای انسان است که به موجب همان گفتمان حقوق بشر جاری مورد تصدیق و احترام قرار گرفته است پرسش: […]
هوموساکر یعنی چه؟ – مجتبا گلمحمدی
الاهیاتورزی محافظهکارانه – گفتگوی وفامهرآیین و امیریحیی آیتاللهی
درسگفتار شماره ۱۳

درسگفتار سیزدهم – تفسیر مارکسیستی پول در ادامه بررسی و خواندن کتاب سرمایه جلد اول، میخواهم درباره پول صحبت کنم. مارکس پول را به عنوان آنچه معادل گسترده و یا معادل همگانی معرفی میکند ( universal equivalent). پول کالایی است که از طرف جامعه برای معادل با بقیه کالاها انتخاب شده است. بنابراین وسیلهای است […]
ناهمزمانی فکری و فقدان گفتگو بین اندیشمندان و هنرمندان – نسیم خاکسار
درسگفتار شماره ۱۲

درسگفتار دوازدهم – تئوری ارزش نیروی کار من میخواهم درباره این کار انتزاعی بیشتر تامل کرده و آن را کمی بیشتر مطالعه کنیم. فرض کنید که چهار ساعت زمان میبرد که یک سیب را تولید کنیم، در ضمن فرض کنید که چهار ساعت زمان میبرد که یک پیراهن تولید کنیم. قبل از این که به […]
اپیزود ۳ – آگامبن و پروژه هومو ساکر- مجتبا گلمحمدی

اپیزود سوم پادکست صوتی- تصویری ایران آکادمیا به گفتگو با مجتبا گلمحمدی درباره جورجو آگامبن و پروژه او با نام «هومو ساکر» اختصاص یافته است. این گفتگو در آوریل ۲۰۲۱ انجام شده و در هفتم خرداد ۱۴۰۰ برای نخستین بار منتشر شده است. شما میتوانید در این پُست به نسخه تصویری و صوتی این گفتگو […]
آیا تکخداانگاری مانع شکوفایی فردی یا بهروزی اجتماعی است؟ – امیریحیی آیتاللهی
درسگفتار شماره ۱۱

درسگفتار یازدهم – برابری و همسانی کالاهای مختلف و نیروی کار اجازه بدهید جلد اول کتاب مارکس را شروع کنیم. مارکس ابتدا در باره رابطه بین انواع مختلف کالاها شروع میکند. او همانطور که در کتاب خواندید شروع میکند که یک کت (coat) معادل است با ۲۰ یارد پارچه (linen). 1 coat = 20 yard […]