سیر تحول گفتمان جنسیتی در ایران مدرن

پنهان‌کن

چکیده

زنان ایرانی در طول تاریخ از راه‌های گوناگونی برای دسترسی به فضاهای عمومی در جامعه تلاش کرده‌اند. در دوره پهلوی، زنان بطور عملی در مباحثات ملی پیرامون جنسیت و اصلاح قانون حمایت از خانواده شرکت ‌جستند. در آن زمان، چند عامل از فرمان کشف حجاب گرفته تا افزایش حضور زنان در فضاهای عمومی (تا اندازه­ای به ­سبب پذیرش آموزش همگانی برای زنان) تا تشویق و ترویج روابط اجتماعی هنجاری، فضاهای سراپا مردانۀ جامعه را با اختلال روبه­رو کرد. با این­که مدرنیته و تحولات اجتماعیِ بین سال‌های ۱۹۰۰ و ۱۹۷۹ منجر به تثبیت دگرجامعه‌­پذیری و دگرجنس­گرایی به عنوان هنجارهای بنیادین جامعه شد ولی جمهوری اسلامی همواره کوشیده تا یک جامعۀ مبتنی بر تبعیض جنسیتی را بازسازی کند. حکومت همواره درگیر شکل­‌دهی به امور جنسی و جنسیتی از راه تحمیل حجاب، وارونه‌­سازیِ اصلاحات مربوط ­به قوانین خانواده و ترویج چندهمسری و ازدواج موقت بوده است. در حالی که انقلاب اسلامی وضعیت زنان را از چهار دهه پیش دگرگون کرد، امروز زنان ایرانی با خواستی مصمم و آرام برای استقلال جنسی و بدنی در حال انقلاب هستند. در ایران امروز، مادران و دختران از اقشار مختلف اجتماعی-اقتصادی در کنار یکدیگر برای برابری و آزادی انتخاب می‌جنگند. 

ارجاع به این مقاله:

یعقوبی کلودیا. 2022. «سیر تحول گفتمان جنسیتی در ایران مدرن». ژورنال آزادی اندیشه, ش 11 (آوریل):77-90. https://doi.org/10.53895/KJOP7041.

نام‌ها

کلودیا یعقوبی
کلودیا یعقوبی
استاد ادبیات تطبیقی و مطالعات جنسیت

پیشنهاد ما

احمد اشرف
آزادی اندیشه شماره ۱۱
سه دیدار با هویت ایرانی
محسن متقی
آزادی اندیشه شماره ۱۱
قرن چهاردهم خورشیدی و چالش‌های روشنفکران مسلمان
مصاحبه مکتوب م.ر. نیکفر با سعید پیوندی
آزادی اندیشه شماره ۱۱
سده ۱۴، سده آموزش: آموخته، نیاموخته و بدآموخته
ژانت آفاری
آزادی اندیشه شماره ۱۱
از اتاق خواب تا خیابان: ظهور نسل جدیدی از زنان مستقل ایرانی

از دست ندهید

خبرها

به نقل از انجمن آزادی اندیشه
خبر
فراخوان مقاله - «زن، زندگی، آزادی» - ژورنال شماره ۱۳ آزادی اندیشه
پاییز ۱۴۰۱
ژورنال آزادی اندیشه
ژورنال آزادی اندیشه - شماره ۱۲

رویدادها