جستار (برابرنهادی برای Essay) نوشتار روشمند و دانش‌محوری است که به موضوعی یگانه می‌پردازد. جُستارهای آگورا کوتاه و روشمند هستند و به نوشته‌هایی اطلاق می‌شوند که اگرچه از روش علمی یا منطقی و دانشورانه‌ای پیروی می‌کنند، گستردگی و ساختار کامل یک مقاله پژوهشی یا نظری را ندارند.

جستارهای محمود مسائلی
مجموعه جُستارهای محمود مسائلی
42 Post(s)
جستارهای منصوره شجاعی
مجموعه جُستارهای منصوره شجاعی
9 Post(s)
جستارهای ایرج سبحانی
مجموعه جُستارهای ایرج سبحانی
1 Post(s)
جستارهای ریحانه غلامی
2 Post(s)

بایگانی جستار

جستار
مجازات و قرارداد اجتماعی در اندیشه‌ی چزاره بکاریا
هادی میری آشتیانی
این نوشته بررسی اجمالی نظرات چزاره بکاریا در رساله جرایم و مجازات ها درباره‌ی اعدام و شکنجه و دلایل مخالفت او با آن‌ها است.
جستارهای ریحانه غلامی
هابس و دو چهره‌ی اخلاق
آرش ابی‌زاده، برگردان: ریحانه غلامی
ابی‌زاده در این نوشته به این مسئله می‌پردازد که چگونه اخلاق خودمحورانه‌ی یونانی که مبتنی بر خیر شخصی بود به اخلاق مدرن گذر کرد. او استدلال می‌کند که رفته‌رفته گذاری از اخلاق مبتنی بر خیر شخصی به اخلاق مبتنی بر خیر مشترک شکل گرفت. در مسیر عبور از اخلاق یونانی به اخلاق مدرن، خیر شخصی در میانه‌ی یک خیر مشترک قرار می‌گیرد؛ در این رویکرد به اخلاق، در نهایت، این خیر مشترک است که برسازنده‌ی خیر شخصی است، حتی اگر نیاز باشد که در سازگاری با آن خیر شخصی زیر پا گذاشته شود. در دوره‌ی مدرن هابس قدمی فراتر می‌گذارد و بیان می‌کند که اصلاً ممکن است خیر مشترک در تضاد با خیر شخصی قرار داشته باشد. برای همین هابس روی دو مفهوم الزام/obligation و قرارداد/ contract تأکید کرد که به موجب آن‌ها ما در برابر یکدیگر مسئول و پاسخ‌گو هستیم. هابس وضعیت طبیعی را وضعیتی می‌داند که در آن ما در برابر یکدیگر الزامی نداریم و در صورتی‌که کسی مرتکب خطایی شود کسی مسئولیتی برای ملزم‌کردن او بر عهده ندارد، هرچند می‌تواند او را نقد یا سرزنش کند و یا از خودش در برابر او دفاع کند. در مقابل، او قرارداد را پلی می‌داند به ملزم‌شدن و مسئولیت‌پذیرشدن دیگران در برابر یکدیگر، چنان‌چه که اگر کسی نقض قرارداد کند، دیگران به موجب همان قرارداد مسئول و ملزم‌اند که شخص ناقض را سرزنش و مجازات کنند. تصویر جلد کتاب ابی‌زاده نیز بیان‌گر این نگرش دوسویه به اخلاق است. در سمت راست پرودنتیا قرار دارد که شخصاً در برابر دیگران مسئول است و تصویر سمت راست جاستیتیا است که قانوناً در برابر دیگران مسئولیت دارد. ابی‌زاده توضیح می‌دهد که همانند تصویر جلد کتاب که پرودنتیا و جاستیتیا به آغوش یکدیگر در آمده‌اند این دو چهره‌ی اخلاق نیز در نهایت یکدیگر را به آغوش گرفتند.
جستار
نگرش فرا-رشته ای و رهایی بخشی اندیشه
محمود مسائلی
در این نوشتار توضیح داده شده است که برای درک و تحلیل صحیح موضوعات سیاسی و اجتماعی معاصر می‌بایست نه تنها از رویکردهای رشته‌ای فراتر رفت، از همه مهمتر باید ظرفیت محدود رهیافت‌های بین رشته‌ای را در نظر گرفته، به سوی رویکرد فرا-رشته‌ای کشیده شد. این رویکرد دارای ظرفیتی است که می‌تواند موجبات پویایی و رهایی اندیشه را فراهم آورد.
جستارهای منصوره شجاعی
حکایت دختران قوچان:‌ تاریخ‌نگاریِ جنسیتی
منصوره شجاعی
‌کتاب حکایت دختران قوچان مسیر نگاه به تاریخ‌نگاری رسمی را با رویکردی جنسیتی تغییرمی‌دهد و«حرکت ماشین تاریخ نگاری» را در مسیری درست تداوم می‌بخشد.
جستارهای محمود مسائلی
تعامل حقوق بشر با دولت و حاکمیت ملی
محمود مسائلی
هرچند که گذار از استبداد به دمکراسی امری داخلی و مربوط به رابطه میان حکومت و مردم می باشد، و بنابراین موضوعی است که به موضوع حاکمیت ارتباط دارد، آیا این گذار می تواند تحقق قوانین حقوق بین الملل نیز قرار گیرد؟ اگر چنین است، آیا برقراری رابطه ای میان حقوق بین الملل و شرایط گذار به دمکراسی ناقض اصل بنیادین و محکم استقلال حاکمیت ملی به موجب همان حقوق بین الملل نیست؟
جستارهای محمود مسائلی
شرایط گذار از استبداد به دموکراسی
محمود مسائلی
شرایط دوران گذار از یک نظام سیاسی استبدادی تمامیت خواه برای رسیدن به نظامی مردمی و دمکراتیک چگونه شکل گرفته و تعریف می شود؟ از آنجاییکه تحقق یک چنین تغییرات بنیادینی شرط اجتناب ناپذیر تامین حقوق ذاتی و آزادی های اساسی مردم، و نیز لازمه ضروری حیات مسالمت آمیز بین المللی می باشد، چه قواعد و مقررات حقوق بین المللی می توانند بر آن شرایط گذار ناظر باشد؟ آیا اساسا حقوق بین المللی قواعد خاصی را برای شرایط گذار توضیح می دهد؟
جستارهای ریحانه غلامی
جماعت‌گرایی بنیادگرایی اسلامی مطابق نظر فردیناند تونیس و هلموث پلسنر
ریحانه غلامی
اما در رابطه با عنوان این یادداشت باید دید ﺁیا ویژگی‌هایی که از زبان تونیس و پلسنر در مورد جماعت شنیده‌ایم در اسلام‌گرایی رادیکال نیز وجود دارند یا خیر؟ این ویژگی‌ها عبارت‌اند از هم‌بستگی، معنوی‌گرایی، التفات به مذهب (به خصوص در سطح سیاسی)، آرمان‌گرایی، گذشته‌گرایی، اقتدارطلبی، پشتیبانی از قدرت حاکمه، ضرورت وجود شخص حاکم و اعتقاد به حاکمیت اصیل، مرکز‌گرایی، وجود روابط عاطفی و مطیعانه بین افراد، و آینده‌گرایی. در ادامه این ویژگی‌ها را در مورد اسلام و اسلامیسم دنبال می‌کنیم تا جماعت‌گرابودن جنبش‌های اسلامی روشن‌تر شود.
جستار
دموکراسی در خواستی دیرپا برای رهایی
محمود مسائلی
اگر دمکراسی حکومت مردم است، این مردم چه کسانی هستند؟ آنها که انتخاب می شوند، چه کسانی هستند و چگونه و تحت چه ضابطه ها و معیارهایی انتخاب می شوند؟ آنانی که انتخاب می کنند چه کسانی هستند و تحت تاثیر چه نگرش ها و یا معیارهای عقلایی سیاسی کسانی را برای رهبری جامعه سیاسی بر می گزینند؟
جستار
موضوع سقط جنین در حقوق بشر
محمود مسائلی
آیا حقوق بشر بین المللی حق زنان و دختران را برای سقط جنین به رسمیت می شناسد؟ اگر پاسخ مثبت است کدامین نحله حقوق بشری و با چه ضمانت اجرایی از حقوق زنان محافظت به عمل می آورد؟ آیا این ضمانت امری تئوریک حقوقی است یا اینکه در عمل هم قابلیت اجرایی دارد؟ چه عواملی و بنا بر چه دلایلی به حقوق زنان برای سقط جنین مخالفت می کنند؟ چرا مخالفت با اینگونه حقوق برای زنان و دختران در امریکا بیشتر از دیگر کشورها صدای بلندتری دارد؟
آگورا
هویت و امنیت انسانی
محمود مسائلی
چه ویژگی‌هایی حقوق بشر را از امنیت انسانی متمایز می سازد؟ این نوع امنیت مقبولیت و توجیه خود را از چه منابعی می‌گیرد؟ این نوشتار به توضیح کوتاهی از رابطه میان هویت‌های متفاوت و امنیت انسانی می‌پردازد.
جستارهای منصوره شجاعی
قانون جوانی جمعیت: تبدیل کیش مادری به نهاد مادری
منصوره شجاعی
بند بند مواد «قانون حمایت از خانواده و جوانی جمعیت» بیانگر سیاست‌های تشویقی دولت از طریق اعطای امتیازهای گوناگون و انواع حمایت‌های مالی برای خانواده‌هایی با بیش از دو فرزند، مادران باردار کثیرالفرزند، جوانان داوطلب ازدواج در سنین کودکی و نوجوانی، و نیز مردان سرپرست خانواری است که تا ابد خواهان تولید مثل هستند!
جستارهای محمود مسائلی
قتل های ناموسی در حقوق بشر بین المللی
محمود مسائلی
قتل های ناموسی، که قربانیان عمده آن زنان هستند، به دلیل رفتارهایی که ممکن است از دید عاملان آن نوع جنایتها غیرقابل قبول هستند، یعنی تابوها، انجام می گیرند. این نوع رفتارهای غیرقابل قبول، آنهایی هستند که در درون فرهنگ و یا مذهب خاصی شکل گرفته و به افرادی که در حوزه آن مذهب و یا فرهنگ قرار می گیرند، تحمیل می شوند. بنابراین تابوها حاوی فرمانهای از بالا به پایین و آمرانه ای هستند که ارزشهای انسانی را نادیده انگاشته و با عنوان باورهای گروهی جزم گرایانه خود را بر دیگران تحمیل می کنند. این باورهای (به ظاهر) فرهنگی و یا مذهبی خود را در زیر نقاب ارزشهای گروهی پنهان ساخته و با هدف حفظ ارزشهای مقدس گروه، همه متخلفان را بی رحمانه سرکوب می کنند.
آگورا
کوروش و حکومت مطلوب: منش انسانی یا حقوق بشر؟
محمود مسائلی
آگورا
آزادی‌های فردگرایانه و سیاست‌های واکسینه‌شدن
محمود مسائلی
آگورا
جستار هفتم: گفتمان نجات و گفتمان برابری خواهی
منصوره شجاعی
آگورا
حقوق بشر و امید اجتماعی
محمود مسائلی
آگورا
مهرورزی به عنوان منبع الهامی برای حقوق بشر
فرشته قدسی، محمود مسائلی
آگورا
جستار ششم: تبارشناسی گفتمان فمینیسم و سیاست در جامعه مدنی زنان
منصوره شجاعی
آگورا
ابعاد ایدئولوژیک امارت اسلامی طالبان
محمود مسائلی
آگورا
جُستار پنجم: از تقابل یا همراهی گفتمان برابری‌خواهی با گفتمان انتخابات
منصوره شجاعی
آگورا
ناسازگاری امارت اسلامی با مفهوم دولت مدرن
محمود مسائلی
آگورا
جُستار چهارم: برآمدن دولت اعتدال دروغین و گفتمان شهروندی
منصوره شجاعی
آگورا
معضل شناسایی امارت اسلامی طالبان در حقوق بین الملل
محمود مسائلی
آگورا
جُستار سوم: جنبش سبز حامل گفتمان ضد خشونت با تاثیر از گفتمان برابری خواهی
منصوره شجاعی
آگورا
ابعاد کیفری شکنجه در حقوق بین‌الملل
محمود مسائلی
آگورا
مصداق حقوقی ممنوعیت ورود واکسن – محمود مسائلی
محمود مسائلی
آگورا
مکان و وظایف دانشگاه در ایران – ایرج سبحانی
ایرج سبحانی
آگورا
 جُستار دوم: ازخرداد ۴۲ تا خرداد ۸۸جنبش سبزدموکراسی خواهی
منصوره شجاعی
آگورا
فرار از آزادی در شخصیت اقتدار گرا
محمود مسائلی
آگورا
 تقابل، یا، همراهی گفتمان برابری خواهی با گفتمان انتخابات؛ جُستار اول: از مشروطه تا انقلاب سفید
منصوره شجاعی